Bu kitabdan sitatlar: «Bakı və bakılılar (dördüncü nəşr)», Qılman İlkin

Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Bakını Badkubə də adlandırırlar. Çünki bu yerdə daim küləklər əsir. Bəzən elə güclü əsir ki, şəhərin böyük tikililərini də xəsarətə uğradır. Buna görə burada evlərin özülünü yonulmuş daşlardan qoyur, həyətləri və damları qırla örtürlər
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
— Tutu Bikə, qapını aç. Fətəlinin meyidini gətirirlər. Şirvanda öldürülüb.
Meyidin üzü örtülü olduğu üçün Tutu Bikə qardaşının sözlərinə inanmır. Fikirləşir ki, Fətəlinin meyidi olsaydı, Həmzə onun üzünü açmış olardı. Qardaşına çığırır:
— İnanmıram ki, böyük Fətəli o kiçik cənazəyə sığışmış ola.
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
fəvvarələr meydanının yeri isə bakılıların zəfəran tarlaları idi
Sheyla Papatya
Sheyla Papatyasitat gətirir3 il öncə
Burada kətan, ipək və yun parçalar, dəmir məmulat və sairə hazırlanır və Azərbaycandan keçən, Şərqin və Avropanın ticarət mərkəzlərini birləşdirən karvan yolları və dəniz vasitəsilə başqa ölkələrə ixrac olunurdu. Şəhərdə çoxlu culfa, dəmirçi, boyaqçı, dülgər, başmaqçı, dəbbaq, dulusçu və dərzi yaşayırdı.
Sheyla Papatya
Sheyla Papatyasitat gətirir3 il öncə
Qədim bakılılar bir adamın bakılı olub-olmadığını öyrənmək üçün ona belə bir sual verərdilər: "Bakıda qış nə vaxt olur?". Əgər həmin adam "Xəzri əsəndə" deyə cavab verərdisə, onun bakılı olduğuna şübhə etməzdilər
Nigyar Gumbatova
Nigyar Gumbatovasitat gətirir3 ay öncə
Bakı və Xəzri. Şəhərin yaranışından bu iki məfhumu birbirindən ayrı təsəvvür etmək mümkün deyil. Xəzri əsməyə başladımı, bir həftədən tez kəsməz. Qədim bakılılar bir adamın bakılı olub-olmadığını öyrənmək üçün ona belə bir sual verərdilər: "Bakıda qış nə vaxt olur?". Əgər həmin adam "Xəzri əsəndə" deyə cavab verərdisə, onun bakılı olduğuna şübhə etməzdilər
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Fətəli xan Xoyski – Nazirlər Şurasının sədri və daxili işlər naziri, Xosrov Sultanov – hərbi nazir, Məmmədhəsən Hacınski – xarici işlər naziri, Nəsib bəy Yusifbəyli – maliyyə və xalq maarifi naziri, Xəlil Xasməmmədov ədliyyə naziri, Məmməd Yusif Cəfərov – ticarət və sənaye naziri, Əkbər Şeyxəl İslamov – əkinçilik və əmək naziri, Cəmo Hacınski – Dövlət müfəttişi daxil oldular
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Nərimanov "Hümmət" qəzetində çap etdirdiyi məqalələrində Nargin adasını "Göz yaşları axıdan ada" adlandırır
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
. Nərimanov həmin il şəhər dumasında əsirlərin vəziyyəti barədə geniş məruzə ilə də çıxış etmişdi. O demişdi ki, "Nargin qəbiristanlıqdır, bu qəbiristanlığın yanında minlərlə adam öz ölümlərini gözləyirlər, 7 min adam isə bu növbədə öz yerini tutmaq üçün hazırdır".
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Filmin çəkilişi Bakıda və onun ətraf kəndlərində aparılmışdı. Pavilyon səhnələri isə Tiflisdə çəkilirdi. Filmin maraqlı epizodlarından biri o zaman Səlimovun Balaxanıdakı neft mədənində baş vermiş dəhşətli yanğının lentə alınması idi. Rejissor B.Svetlov və operator Q. Leçberq bu yanğını sensasiya kimi filmə daxil etmiş və beləliklə onun effektini xeyli artırmışdılar. Filmdə çəkilmək üçün Bakı teatrlarından bir çox aktyor dəvət olunmuşdu. Baş rolda görkəmli aktyorumuz H. Ərəblinski çəkilmişdi. O milyonçu Lütfəli bəyin rolunu məharətlə ifa etmişdi. Bundan başqa filmdə göstərilən toy səhnəsində tarzən Qurban Primov və xanəndə Cabbar Qaryağdı oğlu da iştirak edirdilər.
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Bədii filmlərin çəkilişi 1916-cı ildən sonra başlayır. Bu Pirone qardaşlarının "Film" aksioner cəmiyyətinin adı ilə bağlıdır. İlk bədii film Azərbaycan yazıçısı İbrahim bəy Musabəyovun eyni adlı əsəri əsasında çəkilmiş "Neft və milyonlar səltənətində" adlı film idi. Bu film Bakı neft sahibkarlarının vəsaiti hesabına çəkilmişdi
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Dəvə qutabı, dəvə saxlanılan yerlərdə çox bişirilərdi. Ancaq bununla belə başqa kəndlərdə də, şəhərdə də bişirilib satılardı. Dəvə əti qutabı adətən təndirdə bişirilirdi, onu çörək kimi təndirin divarına yapardılar. Bu qutablar həcmcə adi qutablardan böyük olardı.
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Yengənin işi zifaf gecəsindən ta ertəsi gün sübhədək davam edərdi. O da sübhün gözünü oğlanın evində açardı. Sübh tezdən qız evinə xəbər aparardı ki, hər şey öz qaydasınca olmuşdur. O dəqiqə qız evindən gəlin üçün quymaq bişirib göndərərdilər.
Bəzən elə olurdu ki, bəy oğlan ancaq zifaf gecəsi qızın üzünü görərdi. İşdir, qız oğlanın ürəyincə olmasaydı, bu onun üçün ömürlük bir dərd olaraq qalırdı.
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Toyxanalarda bir qayda olaraq, mütrüblər olurdu. Bunlar yeniyetmə gözəl oğlanlardı. Onlar saçlarını qız saçları kimi uzadır, çətir qoyur və dar şalvar geyirdilər. Bəzi toylarda isə onları rus qızları əvəz edərdi. Bunlar əlbəttə toyxanaya çoxlu adam cəlb etmək məqsədi güdürdü. Toydakılar arabir mütrübləri yanlarına çağırtdırıb, oturdar, onunla şirin-şirin danışardılar. Çağıran adam mütrübün cibinə pul qoyardı
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Qız seçməkdə oğlan evinin köməyinə hamamlar çatırdı. Hamamda qız seçmək adət şəklini almışdı. Burada qızın boyuna-buxununa, əndamına, ayaqlarına, saçlarına yaxından tamaşa edərdilər. Bəzən xoşlarına gələn qızları başlarına su tökmək bəhanəsilə yanlarına çağıranda onların cəldliyini də yoxlardılar.
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Toyxanalar üçün Lotu Cabbarın xüsusi proqramları vardı. Əvvəla o skamyada, stulda deyil, yerdə, bardaş qurub oturmağa adət etmiş-di. Növbəsi çatanda isə bir pişik cəldliyi ilə yerindən sıçrayıb, toyxananın ortasına atılardı. Onun ən çox sevdiyi oyunlardan biri məşhur papaq oyunu idi. Bu zaman o başına papaq qoyar, sonra onu müxtəlif istiqamətlərdə hərləyərək, ayrıayrı şəhərlərdə papağın necə qoyulmasını nümayiş etdirərdi. Oxucuya məlumdur ki, sonra Üzeyir Hacıbəyov bunu özünün "O olmasın, bu olsun" musiqili komediyasında Məşədi İbadın vasitəsilə səhnəyə çıxarmışdı
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Əsl adı Məşədi Cabbar Vahabov idi. Camaatı güldürər, bəziləri isə gülməkdən uğunub gedərdi, ancaq bu zaman özünün dodağı, belə qaçmazdı. Daz başı, sallaq bığları, əyri ayaqları vardı. Bir müddət Nikitin qardaşlarının sirkində klounluq edərdi. Sonra sirki tərk edərək, məzəli hərəkətləri, duzlu danışıqları ilə toyxanaları bəzəyir. Bakının bütün kəndləri onu tanıyırdı. Lotu Cabbarın toyda olacağını eşidən kimi, camaat axışıb gələr, toyxana ağzınadək dolardı. Çoxu toyxananın kənarında durub, içərini görməsə də heç olmasa onun məzəli sözlərinə qulaq asardılar. Lotu adı da ona məhz belə dadlı— məzəli hərəkət və danışığına görə verilmişdi.
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
1940cı ildə Bryansk şəhərində olmuşdu. Ələkbər arvadı ilə birlikdə manejdə ayı və şirlərin iştirakı ilə nömrə göstərərkən necə olursa, manejin arxasındakı qapı açılır və əsən külək, oyundan sonra heyvanları yedirtmək üçün sirk işçilərinin hazırladıqları ətin iyini manejə doldurur. Bunu duyan şirlərdən biri Fərruxun başına bağladığı qırmızı sarğını ətə oxşadaraq, onun üstünə atılır, pəncəsi ilə onun başındakı parçanı qopardıb, didişdirməyə başlayır. Şirin dırnaqları onun başında dərin yara açdığından Ələkbər huşunu itirir. Arvadı irəliləyib, Ələkbəri kənara çəkmək istərkən şir təzədən Ələkbərin üstünə atılaraq, pal-paltarını didişdirməyə başlayır. Daha nə arvadının şirləri qəfəsə tərəf qovması və nə də yanğın söndürənlərin su şırnaqları Ələkbərin köməyinə çata bilmir. Beləliklə Ələkbər həlak olur. Tanınmış bu heyvan təlimçisinin səhvi sonralar bütün heyvan təlimçiləri üçün dərs oldu.
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
1935-ci ildə Hamburq şəhərindən "Samson" və "Herta" adlı iki şirin gətirilməsinə nail olur. 1936-cı ildə Leninqraddan daha iki şir gətirmək ona müyəssər olur. 1937ci ildən başlayaraq, o artıq bu heyvanlarla sirkdə çıxış etməyə başlayır. Bu zaman arvadı da Züleyxa Fərrux adı ilə ona kömək edirdi. 1937-ci ildən başlayaraq, arvadı ilə birlikdə Bakı sirkinin binasında müntəzəm çıxış edirdilər. Onların şirlərlə birlikdə ayı və itlərin də iştirak etdiyi qarışıq nömrələri tamaşaçıların çox xoşuna gəlirdi.
Ələkbər və Züleyxa milli geyimlərdə çıxış edərdilər. Ələkbərin başında həmişə qırmızı parçadan sarğı olardı. Beləliklə, 1937-ci ildən başlayaraq birlikdə Rusiyanın bütün şəhərlərində qastrolda olurdular. Ələkbər sonralar tamaşaçıların diqqətini daha çox cəlb etmək məqsədilə heyvanları manejdə tamaşaçıların gözü qabağında yedirtməyi qərara alır. Bu çox təhlükəli idi.
Lacivərd Məmmədova
Lacivərd Məmmədovasitat gətirir3 il öncə
Əsrimizin əvvəllərində Orta Asiyada, Rusiyanın bir sıra şəhərlərində mahir heyvan təlimatçısı kimi tanınmış Ələkbər Fərrux bakılıdır
fb2epub
Faylları buraya köçürün, bir dəfəyə 5-ə qədər fayl